Spiritualiteit en geloven

Geef een reaktie

Spiritualiteit en gelovenSpiritualiteit en geloven hebben wel het een en ander met elkaar te maken. Doorgaans denken we echter bij geloven meer aan de kerk en bij spiritualiteit meer aan mediteren. Naar de kerk gaan lijkt veelal vooral samen met boekenwijsheid. Je bestudeert bijvoorbeeld de Bijbel of de Koran. Bidden hoort er ook bij. Het Woord en het denken lijken echter een prominentere plaats in te nemen dan de innerlijke oefening en ervaring.

Voor gelovigen is spiritualiteit soms ook een lastig woord als zij denken aan moderne vormen als New Age. Meditatie is eveneens niet altijd een veel gebruikte term als je het hebt over geloven. Mijn inziens zijn bidden en mediteren echter zeer vergelijkbaar van aard.

Spiritual Care

De afgelopen jaren heb ik me intensief bezig gehouden met geestelijke verzorging. In het Engels wordt dit vak aantrekkelijker omschreven met de woorden spiritual care. Deze studie volgde ik vanuit een vrijzinnige organisatie. De vrijzinnigheid heeft haar grondvesten in het christendom.

Wat nu precies de verhouding is tussen spiritualiteit en geloven bleef voor mij tijdens die studiejaren een hamvraag. Beide hebben veel te maken met vertrouwen en met een uitkijkje op iets wat boven de zichtbare, aardse werkelijkheid gaat.

Eerst zien

In onze rationele, westerse wereld zijn we tegenwoordig meer van eerst zien dan geloven. Hier ligt in spiritualiteit en geloven een belangrijke crux. Zien is in deze zaken namelijk vanuit een andere basis dan onze tastbare ogen. In kerkelijke termen zou je zien kunnen benaderen met geloof en (toe)vertrouwen. In de spiritualiteit zou je wellicht spreken van innerlijk weten, (her)kennen en zien van binnenuit.

Misschien geeft deze omschrijving ook meteen iets meer duidelijkheid over het onderscheid dat je kunt maken tussen spiritualiteit en geloven. Bij geloven gaat het om een instantie buiten je waar je in gelooft en op vertrouwt. Bij spiritualiteit is het iets in jezelf wat je aanboort en wakker maakt. Alles komt van binnenuit.

Schijnbare tegenstelling

Uiteindelijk denk ik dat geloven en spiritualiteit vruchten zijn aan dezelfde boom. In de vrijzinnige studieomgeving leek mij dit ook zo te zijn. Nadrukken worden misschien wat anders gelegd en gebruikte vormen verschillen misschien wat van aard.

Als je kijkt naar bidden en mediteren, dan zou je bijvoorbeeld kunnen zeggen dat bidden als vorm van mediteren altijd een grote plaats heeft ingenomen in de kloosters. Innerlijk richtten de monniken en de nonnen zich daarin tot hun God. In meditatie richt je je wellicht tot iets of iemand niet omschrijfbaar als een Godheid. Het is echter wel iets wat het aardse en zichtbare overstijgt.

Overgave

In zowel spiritualiteit als geloven is er sprake van een vorm van overgave. Je geeft je over aan iets wat voor jouw gevoel jouw werkelijkheid kleurt. Jouw waarheid ligt niet alleen in alle aardse aangelegenheden. Er is iets groters, iets wat betekenis geeft aan wat je doet. Steeds weer afstemmen op die overstijgende dimensie maakt dat je voelt dat het grootte in het kleine is vervat.

De een zal dit verhaal aanspreken, voor de ander is het misschien ver van zijn bed. Vertrouwen en geloven spelen echter vast bij ieder wel een bepaalde rol. In Bijbelse kringen hoor je wel de combinatie Geloof, Hoop en Liefde. Welke rol spelen deze drie in jouw bestaan?

Geef een reaktie